EN
A
A
A

Historyczne przyrządy naukowe

22 czerwca 2018

Zaczynamy pracę nad nowym projektem, którego efektem będzie cyfrowa wersja Narodowego Inwentarza Historycznych Przyrządów Naukowych.

Dawne akcesoria naukowe należą do najcenniejszych materiałów źródłowych, które (w połączeniu z publikacjami i dorobkiem naukowym) pozwalają na poznanie pełnego warsztatu pracy danego badacza oraz ocenę jego wkładu w rozwój nauki. Obecnie są to jednak źródła najtrudniej dostępne – zarówno ze względu na rozproszenie, jak i niedostateczne opracowanie, są one wykorzystywane w badaniach historycznych o wiele rzadziej aniżeli publikacje i materiały archiwalne.

Zmienić ten stan rzeczy ma realizacja projektu „Narodowy Inwentarz Historycznych Przyrządów Naukowych”. Jego najważniejszym celem będzie szczegółowa inwentaryzacja wszystkich dawnych akcesoriów naukowych, które powstały do 1945 roku i które zachowały się w kolekcjach polskich muzeów, instytucji naukowych czy obserwatoriów astronomicznych. W inwentarzu uwzględnione zostaną przyrządy astronomiczne, fizyczne, chemiczne, geodezyjne, meteorologiczne, matematyczne oraz metrologiczne, zarówno te przechowywane w największych ośrodkach, jak i mniej znane, znajdują się w zbiorach niewielkich muzeów regionalnych.

Zgromadzone podczas kwerendy dane opublikowane zostaną w formie ogólnodostępnej, cyfrowej bazy danych. Jej zawartość będzie mogła być wykorzystywana do badań dotyczących zarówno rozwoju wytwórczości tego typu akcesoriów, materiałoznawstwa czy datowania, jak bardziej ogólnych rozważań na temat związków między jakością warsztatu naukowego a wynikami badań czy rozwojem historycznym instrumentarium badawczego.

Projekt „Narodowy Inwentarz Historycznych Przyrządów Naukowych” realizowany jest przez Instytut Historii Nauki PAN i Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego przy wsparciu LaCH UW w ramach grantu NCN.

Fot. Instrumenty naukowe ze zbiorów Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego Collegium Maius